Home | Chr. Huygens | Oeuvres XXII | Werken

## Werken van Christiaan Huygens

Lijst in Oeuvres complètes XXII
(Gallica , Archive , dbnl)

[ 375 ]

Werken van Chr. Huygens (1629-1695)
gepubliceerd in de zeventiende eeuw
(d.w.z. tijdens zijn leven en in 1698-1700),
en in 1703 in de Opuscula postuma.

1. |  | 1649. | Bijdragen aan de uitgave van 1649 door F. van Schooten van de "Geometria, à Renato Des Cartes Anno 1637 Gallicè edita etc." (volledige titel op p. 218 van T. I). Zie p. 409-417 van T. XIV.
2. | 1651. | Theoremata de Quadratura hyperboles, ellipsis et circuli ex dato portionum gravitatis centro, quibus subjuncta est 'Exetasis' Cyclometriae Cl. Viri Gregorii à St. Vincentio editae MDCXLVII. Lugd. Batav. ex officina Elzeviriana. Het werk is gepubliceerd in T. XI. [Ned.]
3. | 1654. | Chr. Hugenii Const. F. De circuli magnitudine inventa. Accedunt ejusdem problematum quorundam illustrium constructiones. Lugd. Batav. ap. J. & D. Elzevier. Het werk is gepubliceerd in T. XII. [Ned.]
4. | 1656. | Chr. Hugenii de Saturni lunâ observatio nova. Hag. Com. ap. Adr. Vlacq. Gepubliceerd in T. XV. [En in Borel, 1655 (verscheen in 1656) II, p. 62-63. Ned.]
5. | 1656. | Chr. Hugenii Const. F. ad C. V. Fran. Xaver. Ainscom S. I. Epistola, qua diluuntur ea quibus 'Exetasis' Cyclometriae Gregorij à. Sto Vincentio impugnata fuit. Hag. Com. ap. Adr. Vlacq. Gepubliceerd in T. XII. [Ned.]
6. | 1657. | Bijdrage aan Fr. à Schooten Exercitationum mathematicarum libri quinque, te weten: Chr. Hugenii Tractatus de Ratiociniis in Aleae Ludo. Lugd, Batav. Ex officina Joh. Elzevirii. Zie p. 5-6 en 50 van T. XIV 1), en vergelijk voor het oorspronkelijke stuk No. 10 die volgt.
7. | 1658. | Chr. Hugenii à Zulichem Const. F. Horologium. Hag. Com. ex officina Adr. Vlacq. Gepubliceerd in T. XVII. [Ned.]
8. | 1659. | Bijdragen aan de uitgave van 1659 door F. van Schooten van de "Geometria, à Renato Des Cartes Anno 1637 Gallicè edita etc." (volledige titel op p. 411 van T. XIV). Zie p. 417-422 van genoemd deel.
9. | 1659. | Chr. Hugenii Zulichemii Const. F. Systema Saturnium, sive de causis mirandorum Saturni phaenomenôn, et comite ejus planeta novo. Hag. Com. ex typographia Adr. Vlacq. Gepubliceerd in T. XV. [^] [Ned.]
10. | 1660. | Bijdrage aan Fr. van Schooten Mathematische Oeffeningen begrepen in vijf boecken, te weten: Tractaet handelende van Reeckening in Speelen van Geluck.
1) Volgens noot 15 van de genoemde p. 5 is de Latijnse vertaling van van Schooten.

[ 376 ]

|  |  | t'Amsterdam, bij G. van Goedesbergh. — Het Tractaet heeft ook afzonderlijk het licht gezien onder de titel: Van Rekeningh in Spelen van Geluk, bij dezelfde uitgever. Het is gepubliceerd in T. XIV. [^] [Heruitgave 1998]
11. | 1660. | Chr. Hugenii Zulichemii Brevis Assertio Systematis Saturnii sui ad Serenissimum Principem Leopoldum ab Hetruria. Hag. Com. Ex typographia Adr. Vlacq. — Ook verschenen te Florence ex nova typographia sub signo stellae [1660]. — Het werk is gepubliceerd in T. XV. [Ned.]
12. | 1665. | Kort onderwijs aengaende het gebruyck der Horologien tot het vinden der Lenghten van Oost en West. Gepubliceerd in T. XVII. — Gedeeltelijk vertaald in het Engels en gepubliceerd in de Philos. Transactions van 10 mei 1669 onder de titel "Instructions concerning the use of pendulum-watches, for finding the longitude at sea".
13. | 1665. | Extrait d'une lettre, uittreksel van een brief van 26 februari aan vader Const. Huygens, verschenen te Parijs in het Journal des Sçavans van 16 maart; het gaat over het pas ontdekte verschijnsel van sympathie van uurwerken . Gepubliceerd in T. V 2).
14. | 1667. | Relation d'une observation faite à la Bibliothèque du Roy à Paris le 12 mai ... d'un halo ou couronne à l'entour du soleil, avec un discours de la cause de ces meteores & de celle des parelies. A Paris, chez J. Cusson. Gedeeltelijk gepubliceerd op p. 507 (§ 4) van T. XVII. Zie ook p. 162 van T. VI.*)
15. | 1668. | Onderzoek van "Vera Circuli & Hyperboles Quadratura, in propriâ suâ proportionis specie inventa & demonstrata à Jacobo Gregorio Scoto, in 4o. Patavii" [1667]. — Journal des Sçavans van juli. Gepubliceerd in T. VI. Zie ook p. 259 van T. XX.
16. | 1668. | Maniere pour trouver par le moyen des Logarithmes la dimension de l'espace hyperbolique compris entre la Courbe & une de ses Asymptotes, & deux lignes paralleles à l'autre Asymptote, la proportion de ces deux lignes estant donnée en nombres. — Journal des Sçavans van juli. Gepubliceerd in T. VI.
17. | 1668. | Tweede artikel over "Vera Circuli & Hyperboles Quadratura" van Gregory. Journal des Sçavans van november. Gepubliceerd in T. VI.
18. | 1669. | Observation de Saturne faite à la Bibliothèque du Roy. Journal des Sçavans van februari (Engelse vertaling in de Philos. Transactions van maart (fig.); zie p. 415 van T. VI of p. 483 van T. XV). Gepubliceerd in T. XV.
2) Zie p. 187 van T. XVII voor de anonieme rechtzetting in het Journal van 23 maart, getiteld "Observation à faire sur le dernier article du precedent Journal". *) [Noot op p. 381:] Een Engelse vertaling verscheen in de Philos. Transactions van juni 1670. Volledige titel op p. 41 van T. VII.

[ 377 ]

19. |  | 1669. | Regles du mouvement dans le rencontre des corps. Journal des Sçavans van maart. Gepubliceerd in T. XVI (en ook in T. VI, zie de noot [6] op p. 178 van T. XVI). [Ned.] Add. p. 919: Latijnse vertaling in de Philos. Transactions van april 1669, in T. VI, p. 431-433.
20. | 1671. | Bijdrage aan "Suite des Observations des taches du soleil faites à l'Académie Royale. Avec quelques autres Observations concernant Saturne. A Paris, chez S. Mabre-Cramoisy". Zie noot 2 van p. 115 van T. VII. of de Philos. Transactions van december 1671, genoemd in deze noot. Bijdrage gepubliceerd in genoemd T. VII.
21. | 1671. | An Extract of a Letter ... aan Oldenburg, over Saturnus enz., gepubliceerd in het Engels in de Philos. Transactions van december 1671. Zie noot 1 van p. 115 van T. VII, of noot 5 van p. 108 van T. XV. De brief zelf beslaat p. 115-117 van genoemd T. VII.
22. | 1672. | Uittreksel van een brief betreffende de 'lunette catoptrique' [spiegeltelescoop] van Newton. Journal des Sçavans van februari. Gepubliceerd in T. VII.
23. | 1672. | Reflexions sur la description d'une lunette publiée sous le nom de M. Cassegrain. Journal des Sçavans van juni. Gepubliceerd in T. VII. [Ned.]
24. | 1672. | Extrait d'une lettre touchant les phenomenes de l'Eau purgée d'air [ontlucht water]. Journal des Sçavans van juli. Gepubliceerd in T. VII (Engelse vertaling in de Philos. Transactions van augustus, onder de titel, vermeld op p. 220 van genoemd T. VII: An Extract of a Letter of M. Hugens, attempting to render the cause of that odd Phaenomenon of the Quicksilvers remaining suspended far above the usual height in the Torricellian experiment).
25. | 1672. | Extrait d'une lettre touchant la figure de la planète de Saturne. Journal des Sçavans van december. Gepubliceerd in T. VII. [Zie T. XV, p. 481, n. 12.]
26. | 1672. | Extrait d'une lettre touchant une nouvelle manière de baromètre. Journal des Sçavans van december. Gepubliceerd in T. VII. [Ned.]
27. | 1673. | Horologium oscillatorium, sive de motu pendulorum ad horologia aptato demonstrationes geometricae. Parisiis, apud F. Muguet. Gepubliceerd in T. XVIII. [Ned.]
Het stuk van 8 juli 1673 (No. 1958 van T. VII) over de hydrostatische paradox — ook genoemd op p. 76 van T. XIX — is blijkbaar niet gedrukt, ook al is het aan Gallois gezonden, om de eenvoudige reden dat er in dat jaar geen enkele aflevering van het Journal des Sçavans is verschenen. Hetzelfde geldt voor de aanvulling van februari 1673 op No. 26 (T. VII, p. 253 en 255).
28. |  | 1673. | An Extract of a Letter [het gaat om de brief van Huygens aan Oldenburg van 14 januari 1673, door de laatste in het Engels vertaald] lately written by an ingenious person from Paris, containing some considerations upon

[ 378 ]

|  |  | Mr. Newtons doctrine of Colors, as also upon the effects of the different Refractions of the Rays in Telescopical Glasses. Gepubliceerd in de Philos. Transactions van juli 1673. Zie p. 242 van T. VII.
29. | 1673. | An Answer — op het stuk van Newton van april 1673, zie p. 265 van T. VII — written to the Publisher [Oldenburg, vertaler van de brief van Huygens, T. VII, p. 302] June 10, 1673, by the same Parisian Philosopher, that was lately said to have written the Letter already extant in No 96, p. 6086. Gepubliceerd in de Philos. Transactions No 97 van oktober 1673.
30. | 1673. | Bijdragen tot "Excerpta ex Epistolis nonnullis, ultrò citróque ab Illustrissimis Viris, Slusio & Hugenio, ad Editorem scriptis (over de oplossing van het probleem van Alhazen)" door H. Oldenburg, in de Philos. Transactions van oktober en november. Zie noot 14 van p. 89 van T. VII. [Ned.]
31. | 1674. | An extract of M. Chr. Hugens de Zulichem his Letter touching his thoughts of Mr. Hook's observations for proving the motion of the earth. Zie p. 382 van T. VII waar de Franse brief zelf is gepubliceerd 3).
32. | 1674. | Bijdragen aan "Nouvelles experiences du vuide avec la description des machines qui servent à les faire" door D. Papin. Gedeeltelijk gepubliceerd in T. XIX. Zie daar p. 193-194 (gedetailleerde analyse, of liever vertaling van een groot gedeelte, door Oldenburg, in de Philos. Transactions van 1675-1676) [No. 119, 120, 121, 122].
33. | 1675. | Brief over "une invention long-temps souhaitée, par laquelle les horloges sont renduës tres justes ensemble & portatives". Journal des Sçavans van februari. Gepubliceerd in T. VII. — Zie ook in de Philos. Transactions van maart van hetzelfde jaar (p. 424 van van T. VII) An extract of the French Journal des Sçavans, concerning a new invention of M. Chr. Hugens de Zulichem, of very exact and portative watches [fig.].
34. | 1678. | Extrait d'une lettre de M. Huguens touchant une nouvelle maniere de Microscope qu'il a apporté de Hollande. Journal des Sçavans van augustus, Gepubliceerd in T. VIII. Zie ook in hetzelfde deel het volgende stuk van N. Hartsoeker, opgesteld door Huygens volgens p. 102 van genoemd T. VIII.
35. | 1680. | Nouvelle invention d'un niveau à lunette qui porte sa preuve avec soy, et que l'on verifie & rectifie d'un seul endroit. Journal des Sçavans van januari. Gepubliceerd in T. VIII. Zie ook T. XX [T. XXI].
3) We hadden deze brief kunnen aanhalen in noot 38 van p. 360 van T. XXI.

[ 379 ]

36. |  | 1680. | Demonstration de la justesse du Niveau. Journal des Sçavans van februari. Gepubliceerd in T. VIII. Zie ook T. XX [T. XXI].
37. | 1682. | Extrait d'une lettre de Mr. Hugens avec sa réponse à une remarque faite par Mr. l'Abbé de Catelan contre sa proposition 4 du Traité des centres de Balancement. Journal des Sçavans van juni. — Gepubliceerd in T. VIII. Zie ook over dit stuk p. 349 van hetzelfde deel.
38. | 1684. | Astroscopia compendiaria, tubi optici molimine liberata. Hag. Com. ap. Arn. Leers. Gepubliceerd in T. XXI. [Ned.] [ Edities met nieuwe versie van 'Ad Lectorem', hulpstuk scharnierende ruit: LHL, ÖNB.]
39. | 1684. | Extrait d'une lettre de M. Hugens contenant sa réponse à la replique de M. l'Abbé Catelan, touchant les centres d'agitation. Journal des Sçavans van juli. Gepubliceerd in T. VIII.
40. | 1687. | Solution du Probleme proposè par M. Leibnitz dans les Nouvelles de la Republique des Lettres du Mois de Septembre 1687. Nouvelles de la Republique des Lettres van oktober. Gepubliceerd in T. IX. Zie ook p. 481 van T. XX.
41. | 1690. | Traitè de la Lumiere, où sont expliquées les causes de ce qui luy arrive dans la Reflexion & dans la Refraction, et particulierement dans l'étrange Refraction du Crystal d'Islande. (Avec un Discours de la Cause de la Pesanteur). A Leide, chez P. van der Aa. Gepubliceerd in T. XIX. [^]

42. |  | 1690. | Discours de la Cause de la Pesanteur. Zie No. 41. Gepubliceerd in T. XXI. [Ned.]
43. | 1690. | Remarques de Mr. Huygens sur la lettre precedente (te weten die van de markies de l'Hospital aangaande het slingermiddelpunt van de samengestelde slinger), & sur le recit de Mr. Bernoulli dont on y fait mention. Histoire des Ouvrages des Sçavans, aflevering van juni, juli en augustus. Gepubliceerd in T. IX. Zie ook p. 458 van T. XVIII.
44. | 1691. | Chr. Hugenii, Dynastae in Zülechem [<], Solutio ejusdem problematis (d.w.z. Solutio problematis funicularii of probleem van de kettinglijn). Acta Eruditorum, aflevering van juni. Gepubliceerd in T. X. Zie ook p. 481 van T. XX.
45. | 1691. | Lettre de Mr. Huygens touchant le Cycle Harmonique. Histoire des Ouvrages des Sçavans, aflevering van oktober. Gepubliceerd in T. X. [Ned.] Zie ook p. 164 van T. XX.
46. | 1693. | Lettre (aangaande de rectificatie van de logaritmische kromme door markies de l'Hospital, de kettinglijn enz.). Histoire des Ouvrages des Sçavans, aflevering van februari. Gepubliceerd in T. X. Zie ook p. 481 en 551 van T. XX.
47. | 1693. | Démonstration de l'équilibre de la balance, in de verzameling "Divers ouvrages de Mathematique et de Physique, par Messieurs de l'Academie Royale des Sciences", Paris. Imprim. Royale. Gepubliceerd in T. XIX.
48. | 1693. | De la cause de la pesanteur, zelfde verzameling. Gedeeltelijk gepubliceerd in T. XXI.

[ 380 ]

49. |  | 1693. | De potentiis fila funesve trahentibus, zelfde verzameling. Gepubliceerd in T. XIX: zie noot 4 van p. 53 van genoemd deel.
50. | 1693. | Nouvelle force mouvante par le moyen de la poudre à canon & de l'air, zelfde verzameling. Gepubliceerd in dit deel T. XXII. [Ned.]
51. | 1693. | Constructio loci ad hyperbolam per asymptotos, zelfde verzameling. Gepubliceerd in T. XX (p. 273 e.v.).
52. | 1693. | Demonstratio regulae de maximis et minimis, zelfde verzameling. Gepubliceerd in T. XX (p. 229 e.v.).
53. | 1693. | Regula ad inveniendas tangentes curvarum, zelfde verzameling. Gepubliceerd in T. XX (p. 243 e.v.).
54. | 1693. | Construction d'un problème d'optique qui est la XXXIX proposition du livre V d'Alhazen etc., zelfde verzameling. Gepubliceerd in T. XX (p. 270 e.v.).
55. | 1693. | Remarque de M. Huguens sur le livre de la Manoeuvre des Vaisseaux imprimé à Paris en 1689, Bibliothèque universelle et historique, september. Gepubliceerd in T. X. Zie ook T. XXII.
56. | 1693. | De problemate Bernouliano, Acta Eruditorum, oktober. Gepubliceerd in T. X. Zie ook p. 481 van T. XX.
57. | 1694. | Replique de Mr. Huguens à la Reponse de Mr. Renau, Ingenieur General de la Marine en France, Histoire des Ouvrages des Sçavans, april, mei of juni. Gepubliceerd in T. X. Zie over de datum p. 654 van genoemd deel.
58. | 1694. | Constructio universalis Problematis a Cl. V. Jo. Bernoulio, superiori anno mense Majo propositi, Acta Eruditorum, september. Gepubliceerd in T. X. Zie ook p. 481 van T. XX.
59. | 1694. | Excerpta ex epistola C. H. Z. ad G. G. L. Acta Eruditorum, september. Gepubliceerd in T. X. Zie ook p. 552 van T. XX.
60. | 1694. | Laatste stuk (zonder titel) [begin van Article X] over het meningsverschil met Renau, Histoire des Ouvrages des Sçavans, november. Gepubliceerd op p. 694 van T. X (op p. 781 van dit deel genoemd: Redenen om de woordenstrijd met Mr. Renau niet voort te zetten).
61. | 1698. | 'Kosmotheôros', sive de Terris Coelestibus, earumque ornatu, Conjecturae. Hag. Com. Ap. Adr. Moetjens. Gepubliceerd in T. XXI. Engelse vertaling van 1698 [1722], Nederlandse van 1699, zie p. 674 van T. XXI. [ Frans: 1702; Duits: 1703; Ned.: 2024.]
62. | 1699. | Zelfde werk, zelfde uitgever: editio altera. Genoemd op p. 674 van T. XXI.
63. | 1703. | Dioptrica, in de verzameling "Opuscula postuma" (B. de Volder en B. Fullenius, Lugduni Batavorum, ap. C. Boutesteyn, 1703). In een andere vorm gepubliceerd in T. XIII. [Fasc. 1, Fasc. 2. Ned.]
64. | 1703. | Commentarii de formandis poliendisque vitris ad telescopia. (Latijnse vertaling van het manuscript "Memorien aengaende het slijpen van glasen tot verrekijckers"). Zelfde verzameling. Het manuscript is gepubliceerd in T. XXI.

[ 381 ]

65. |  | 1703. | Dissertatio de coronis & parheliis (Latijnse vertaling van het Nederlandse manuscript "De coronis et parheliis"). Zelfde verzameling. Het manuscript is gepubliceerd in T. XVII. [Ned.]
66. | 1703. | De motu corporum ex percussione. Zelfde verzameling. Gepubliceerd in T. XVI. Zie daar o.a. noot 1 van p. 30. [Ned.]
67. | 1703. | De vi centrifuga. Zelfde verzameling. Gepubliceerd in T. XVI. Zie daar o.a. p. 238 en 239. [Ned.]
68. | 1703. | Descriptio Automati Planetarii. Zelfde verzameling. Gepubliceerd in T. XXI. [Ned.]
Toevoeging [zie bij No. 14 van 1667, p. 376.]

Zie ook Huygensweb, 'Bibliography - Published works' en 'Later editions'.

Index Opuscula postuma ...: 1703, 1724, 1728, 1751.

Home | Huygens | XXII | Werken (top) | Biografie